Rynek katowicki
zabytki

Rynek katowicki

srodmiescie Bezpłatne

W skrócie

Główny plac Katowic, przebudowany w latach 2012–2016 razem z całą strefą śródmieścia od ronda. Pusta granitowa płyta pod wydarzenia, plac Kwiatowy z pawilonami kwiaciarni, 87-metrowa kaskada Sztucznej Rawy i piętrowy pawilon z bezpłatną toaletą. Zimą stoi tu jarmark i lodowisko. Na obejście placu wystarczy pół godziny — to raczej punkt startowy spaceru po Śródmieściu niż cel sam w sobie.

Układ placu i co się na nim znajduje

Rynek katowicki to pieszy plac o układzie wschód–zachód. Od wschodu zamyka go gmach Teatru Śląskiego, od zachodu wylot ulicy 3 Maja. Środek zostawiono pusty — centralna płyta służy do organizacji wydarzeń i przez większość roku stoi wolna.

Południową część, między budynkiem Rynek 1 a domem handlowym „Zenit”, zajmuje plac Kwiatowy: schodki, drewniane siedziska, ławki i trzy pawilony o zazielenionych ścianach i dachach. W dwóch zaprojektowano pięć lokali na kwiaciarnie, trzeci przeznaczono na kawiarnię z ogródkiem.

Wzdłuż placu ciągnie się Sztuczna Rawa — płytka, kaskadowa niecka udająca rzekę. Prawdziwa Rawa płynie pod Rynkiem zakrytym kanałem i nigdzie tu nie wychodzi na powierzchnię.

W północno-wschodniej części urządzono plac zabaw. Stoi tu też piętrowy, ciemny pawilon pod adresem Rynek 5, z lokalem gastronomicznym i publiczną toaletą. Przez plac przechodzą tory tramwajowe, na części trasy ułożone jako torowisko trawiaste. Działa również stacja roweru miejskiego Metrorower.

Od stawu kuźniczego do placu Marszałka Piłsudskiego

W XVI w. krzyżowały się tu drogi biegnące obok stawu kuźniczego. Stała przy nich karczma — arenda dominialna wzmiankowana przed 1816 r., w rejonie późniejszej zachodniej pierzei. Zawaliła się w 1864 r.

Plany regularnej zabudowy powstały w latach 50. XIX w., pierzeje ukończono w 1875 r., kamienice wzniesiono na przełomie lat 60. i 70. XIX w. W miejscu dzisiejszego teatru stał pierwszy ratusz Katowic.

Nazwa zmieniała się razem z państwowością: do 1922 r. Friedrichsplatz, potem Rynek, w latach 1926–1939 plac Marszałka Piłsudskiego, w czasie okupacji 1939–1945 Ring.

Tramwaje dotarły tu wcześnie. W 1896 r. uruchomiono parową kolejkę wąskotorową, dwa lata później ją zelektryfikowano. Do 1907 r. odchodziły z Rynku połączenia do Bytomia i Mysłowic, w 1912 r. doszła linia do parku Kościuszki.

W 1945 r., przy zajmowaniu miasta, zniszczona została południowa pierzeja. W latach 60. i 70. rozebrano część starej zabudowy i postawiono modernistyczne gmachy: Dom Prasy, „Zenit” i „Skarbek”. Plac przestał być wnętrzem zamkniętym.

Przebudowa 2012–2016 — kto projektował i ile to kosztowało

Inwestycja nie ograniczała się do samego Rynku. Objęła całą strefę śródmieścia między rondem im. gen. Jerzego Ziętka a placem. Prace ruszyły 3 marca 2012 r., a Rada Miasta zgodziła się wcześniej na kredyt w wysokości około 100 mln zł.

Dokumentację przygotowało konsorcjum trzech biur: Redan ze Szczecina, Biprokom z Krakowa i Eccone z Mikołowa. Roboty prowadziło konsorcjum NDI oraz hiszpańskiej firmy Construcciones y Promociones Balzola. Koncepcja zagospodarowania śródmieścia była wcześniej przedmiotem międzynarodowego konkursu — wśród nagrodzonych i wyróżnionych znalazły się pracownie GPP, AiR Jurkowscy, Biuro Projektów Architektonicznych Jana Pallado oraz austriackie Riegler Riewe Architekten z Grazu.

Plac Kwiatowy otwarto pod koniec 2015 r., cały Rynek oddano do użytku w 2016 r., a pawilon dopiero w 2017 r.

Przestawiono też torowiska: zlikwidowano tory pozwalające skręcić z alei Korfantego w ulicę Warszawską i zbudowano łącznik, dzięki któremu tramwaje skręcają z ulicy Warszawskiej w ulicę św. Jana.

Sztuczna Rawa i pozostałe fontanny

Największym elementem wodnym placu jest Sztuczna Rawa. Niecka ma 87 m długości i 5,5 m szerokości, siedem kaskad o stopniach po 10 cm i łączną różnicę poziomów 70 cm. Woda stoi w niej na wysokości około 12 cm i krąży w obiegu zamkniętym mieszczącym około 100 m³. Dno i obrzeża wyłożono płytami granitowymi. Budowa kosztowała nieco ponad 2,8 mln zł i zakończyła się w 2015 r.

Wzdłuż niecki ustawiono betonowe leżaki wyłożone drewnem. Wokół posadzono brzozy, jarzęby, róże, liliowce i trawy ozdobne, a latem dostawiane są donice z palmami.

Na Rynku działają jeszcze dwie fontanny: kaskadowa na placu Kwiatowym i posadzkowa przy wylocie ulicy Piotra Skargi. Wszystkie pracują sezonowo.

Granit się zużywa. W 2023 r. Sztuczna Rawa przeszła remont — wymieniono blisko czterdzieści uszkodzonych płyt, prace zaplanowano na pięć tygodni, kosztowały 75 tys. zł. Fontanna wróciła do pracy pod koniec maja.

Budynki wokół placu

Wschodnią stronę zamyka Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego, Rynek 10. Gmach wzniesiono w latach 1906–1907 według projektu Carla Moritza i otwarto 2 października 1907 r. „Wilhelmem Tellem”, jako Stadttheater. Od 1922 r. działała tu scena polska, a 17 września 1936 r. teatr otrzymał imię Wyspiańskiego.

Spółdzielczy Dom Handlowy „Zenit” stoi pod adresem Rynek 12. Powstał w latach 1958–1962 według projektu Mieczysława Króla i Juranda Jareckiego, otwarto go 24 września 1962 r. jako największy dom towarowy w województwie. Ma 6737 m² powierzchni. Modernizację w latach 2008–2015 prowadził Rafał Król, syn jednego z autorów: wymieniono przeszkloną elewację, a na dachu stanął neon „Zenit” nawiązujący do pierwotnego. Dziś mieszczą się tu m.in. sklep PSS „Społem”, całodobowy klub fitness i oddział banku.

Budynek Rynek 1 to dawny Dom Prasy z pierwszej połowy lat 60., projektu Mariana Śramkiewicza, zmodernizowany w latach 2010–2014. Urzęduje w nim magistrat.

Zachodnią pierzeję zamyka Spółdzielczy Dom Handlowy „Skarbek” przy ulicy 3 Maja i Mickiewicza, z lat 1971–1975, również projektu Juranda Jareckiego.

Z dawnej zabudowy przetrwały kamienice pod numerami 6–9 z lat 60. i 70. XIX w. Drapacz Chmur przy ulicy Żwirki i Wigury 15–17 — 62 m, konstrukcja stalowa, 1934 r. — leży około 800 m na południowy zachód i jest osobnym celem spaceru, a nie częścią pierzei Rynku.

Wydarzenia w ciągu roku

Centralną płytę zaprojektowano po to, żeby ją zajmować. Najdłuższą imprezą jest jarmark bożonarodzeniowy. W sezonie 2025/2026 działał od 21 listopada do 6 stycznia, na Rynku i placu Obrońców Katowic: ponad sto punktów handlowych i gastronomicznych, karuzela, kolejka elektryczna, ogrzewana kopuła z grzańcem i 33-metrowy „Mega Młyn”. Wstęp bezpłatny.

Razem z jarmarkiem otwierane jest lodowisko. W sezonie 2025/2026 wejście było bezpłatne, czynne codziennie 9:00–21:00; płatna była wypożyczalnia łyżew.

Wrzesień należy do urodzin miasta. W 2025 r., na 160-lecie praw miejskich, od 5 września stanął na Rynku jarmark urodzinowy z ponad czterdziestoma stoiskami.

Poza tym plac jest miejscem koncertów, akcji miejskich, zgromadzeń i demonstracji. Program zmienia się co roku — terminy sprawdź w kalendarzu miejskim na katowice.eu.

Dojazd, parkowanie i udogodnienia

Adres to po prostu Rynek, 40-003 Katowice. Współrzędne: 50,25974 N, 19,02178 E.

Tramwajem — przystanek nazywa się „Katowice Rynek” i leży przy samym placu. Numery linii zmieniają się przy kolejnych remontach torowisk, więc aktualny układ sprawdź w wyszukiwarce ZTM Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

Pieszo od dworca Katowice i Galerii Katowickiej to około 400 m ulicą 3 Maja, pięć–sześć minut. Spodek i Strefa Kultury leżą około 800 m na północ, deptak ulicy Mariackiej — około 450 m na południowy wschód.

Samochodem na plac nie wjedziesz. Najbliższy duży parking to garaż pod Galerią Katowicką: 1200 miejsc, czynny całą dobę, pierwsza godzina bezpłatna, każda kolejna 4 zł, maksymalnie 120 zł za siedem dni. Postój przy okolicznych ulicach obejmuje strefa płatnego parkowania — w podstrefie A 4 zł za godzinę w dni robocze. Granice stref i godziny podaje serwis parkowanie.katowice.eu.

W pawilonie Rynek 5 działa publiczna toaleta, uruchomiona jako bezpłatna i całodobowa, z kabiną dla osób z niepełnosprawnościami i przewijakiem. Sam pawilon ma około 550 m² powierzchni użytkowej i kosztował około 4,5 mln zł, z czego 1,2 mln zł pochłonęła toaleta.

Kiedy nie przychodzić na Rynek

Poza sezonem fontanny są wyłączone i osuszone. Od stycznia do wiosny plac wygląda najsurowiej — pusta granitowa płyta bez wody i bez straganów.

W upalne popołudnie centralna płyta nie daje cienia. Zieleń, leżaki i siedziska skupiono przy placu Kwiatowym oraz wzdłuż Sztucznej Rawy i tylko tam da się przeczekać najgorsze godziny.

Jeśli szukasz spokoju, omijaj grudzień: w szczycie jarmarku przejście przez plac zajmuje więcej czasu niż obejście go bokiem. Tak samo działa weekend z koncertem lub zgromadzeniem.

Wieczorami ruch gastronomiczny przenosi się z Rynku na deptak ulicy Mariackiej. Na sam plac, plac Kwiatowy i Sztuczną Rawę wystarczy 20–30 minut.

Lokalizacja

Adres: Rynek, 40-003 Katowice

Źródła

  • Urząd Miasta Katowice, „Zasady parkowania w Katowicach — strefa płatnego parkowania”, parkowanie.katowice.eu (dostęp: 28.07.2026)
  • Zarząd Transportu Metropolitalnego GZM, wykaz przystanków i rozkłady jazdy — przystanek „Katowice Rynek”, rj.transportgzm.pl (dostęp: 28.07.2026)
  • Punkt Informacji Kulturalnej Katowice, „Jarmark Bożonarodzeniowy 2025 w Katowicach”, pik.katowice.pl (dostęp: 28.07.2026)
  • PropertyDesign.pl, „Sztuczna Rawa na katowickim Rynku przejdzie remont”, propertydesign.pl, 2023 (dostęp: 28.07.2026)
  • Dziennik Zachodni, „Katowice: pawilon na rynku gotowy. Zobaczcie toaletę za 1,2 mln zł”, dziennikzachodni.pl (dostęp: 28.07.2026)
  • Galeria Katowicka, cennik i regulamin parkingu, galeriakatowicka.eu (dostęp: 28.07.2026)
  • Tramwaje Śląskie S.A., „Wagony zabytkowe i historyczne”, tram-silesia.pl (dostęp: 28.07.2026)
  • Wikipedia, hasło „Rynek w Katowicach” (dostęp: 28.07.2026)
  • Wikipedia, hasło „Spółdzielczy Dom Handlowy »Zenit«” (dostęp: 28.07.2026)
  • Wikipedia, hasło „Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach” (dostęp: 28.07.2026)
  • OpenStreetMap / Nominatim — weryfikacja współrzędnych obiektów w Śródmieściu Katowic, nominatim.openstreetmap.org (dostęp: 28.07.2026)

Najczęstsze pytania

Jak dojechać na Rynek komunikacją miejską?

Tramwajem do przystanku „Katowice Rynek”, który leży przy samym placu. Numery linii zmieniają się przy kolejnych remontach torowisk, więc sprawdź je w wyszukiwarce ZTM Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Od dworca Katowice i Galerii Katowickiej to około 400 m pieszo ulicą 3 Maja, czyli pięć–sześć minut.

Gdzie zaparkować w pobliżu Rynku?

Sam plac jest wyłączony z ruchu. Najbliższy duży parking to garaż pod Galerią Katowicką — 1200 miejsc, czynny całą dobę, pierwsza godzina bezpłatna, każda kolejna 4 zł, maksymalnie 120 zł za siedem dni. Postój przy okolicznych ulicach obejmuje strefa płatnego parkowania; w podstrefie A stawka wynosi 4 zł za godzinę w dni robocze. Granice stref podaje serwis parkowanie.katowice.eu.

Czy fontanny na Rynku działają cały rok?

Nie. Wszystkie trzy — Sztuczna Rawa, fontanna kaskadowa na placu Kwiatowym i posadzkowa przy wylocie ulicy Piotra Skargi — pracują sezonowo i w chłodnej porze roku są wyłączone. Terminy uruchomienia bywają różne: po remoncie w 2023 r. Sztuczna Rawa wróciła do pracy dopiero pod koniec maja.

Czy zimą na Rynku jest jarmark i lodowisko?

Tak. W sezonie 2025/2026 jarmark bożonarodzeniowy działał od 21 listopada do 6 stycznia na Rynku i placu Obrońców Katowic — ponad sto punktów handlowych i gastronomicznych, karuzela i 33-metrowy „Mega Młyn”. Lodowisko było czynne codziennie 9:00–21:00, wstęp bezpłatny, płatna tylko wypożyczalnia łyżew. Terminy kolejnych edycji miasto ogłasza osobno.

Czy na Rynku jest publiczna toaleta?

Tak, w piętrowym pawilonie pod adresem Rynek 5. Uruchomiono ją jako bezpłatną i czynną całą dobę, z kabiną dla osób z niepełnosprawnościami oraz przewijakiem dla niemowląt. W tym samym pawilonie mieści się lokal gastronomiczny.

Czy jest tu co robić z dzieckiem?

W północno-wschodniej części placu urządzono plac zabaw. Latem dzieci kręcą się wokół płytkiej kaskady Sztucznej Rawy, zimą działa bezpłatne lodowisko. W pawilonie Rynek 5 jest darmowa toaleta z przewijakiem, a plac jest płaski i pozbawiony ruchu samochodowego, więc wózek nie stanowi problemu.

Co zobaczyć w najbliższej okolicy Rynku?

Przy samym placu: Teatr Śląski (Rynek 10, gmach z lat 1906–1907), dom handlowy „Zenit” (Rynek 12, 1958–1962) i dawny Dom Prasy pod numerem 1. Zachodnią pierzeję zamyka „Skarbek” przy ulicy 3 Maja. Dalej: deptak ulicy Mariackiej około 450 m na południowy wschód, Spodek i Strefa Kultury około 800 m na północ, Drapacz Chmur przy ulicy Żwirki i Wigury około 800 m na południowy zachód.